Monday, June 15, 2009

PANAW SA KINABUHI UBAN NI FR. RANNIE


1 Panaw sa Kinabuhi sa Unang Adlaw sa Semana Santa

Nagalagiting gihapon and kainit sa adlaw bisan alas 2:30 na kadto sa kahaponon sa dihang mitungas kami sa bungtod sa Kahimayaan uban ni Fr. Rannie Verina. Ikaduha na kini ka higayon nga mitungas kami sa maong bungtod nga nahimutang sa tuong bahin sa Sitio Trangka haron sa pagsaulog sa “ Pilgrimage of Life” o Panaw sa Kinabuhi.

Niining tuiga, gitunong namo ang among pagtungas sa unang adlaw sa Semana Santa nga mao ang pabindita sa lukay. Lahi niadtong ning-aging tuig nga diin si Fr. Dindo Pepito ang nagsaulog sa gipatigayon nga mesa didto sa tumoy sa maong bungtod, nga ang dala sa mga katawhan sa ilang pagtungas mao ang mga “placards” nga diin nahipatik didto and mga bersos sa bibliya nga naghatag ug inspirasyon ug pahimangno sa katawhan. Apan niining tuiga sa among pagtungas dili na “placards” and dala kun dili mga lukay na kini haron mabinditahan.

Gihimo ang unang pagbindita sa lukay niadtong adlawa sa alas 4:30 sa kaadlawon sulod sa simbahan sa wala pa sugdi ang unang mesa sa Proper Tagbino ug ang ikaduha mao na kadtong didto sa tumoy sa bungtod sa wala pa magsugod ang mesa nga gipatigayon in Fr. Rannie.

Akong nasaksihan nga mas daghan ang katawhan nga ningkuyog sa panon sa pagtaklas sa Bungtod sa Kahimayaan niadtong tungora kung itandi kini sa ning-aging tuig. Mas daghan ang katawhan ng ningsuporta ug nakiglambigit sa maong kalihokan tungod kay nasayran man sa tanan nga katapusan na namong pagsaulog sa Semana Santa uban ni fr. Rannie kay idestino na man siya sa laing dapit.


11 Ang Pulong sa Diyos maoy Inspirasyon sa Katawhan

Ang maong senaryo nahitandi nako sa tinuoray namong panaw sa kinabuhi uban ni Fr. Rannie. Sa among panaw uban kaniya daghan ang nahikatulog nga mga kasing-kasing nga iyang gipukaw, daghan ang mga linghod pa sa pagtuo nga inanay niyang gipahinog ug daghan ang mga nawad-an ug paglaum sa kinabuhi nga karon nkabaton na niini.

Bisan pa man sa dakong krisis nga among giatubang apan malipayon kami luyo sa among pagpaningkamot sa pakigbugno sa kalisud sa panginabuhi basta anaa lang siya kanunay uban sa among panaw ug magahatag ug inspirasyon pinaagi sa pulong sa Diyos ug sa iyang makatandog nga “homily” o sermon sa matag higayon nga ihalad and santos nga mesa.

Ug bisan pa gani sa uban namong mga kaigsuonan nga maingon natong nakapsan sa higayon sa pabisista sa balay sa Diyos, apan sa higayon nga madungog nila ang tingog ni Fr. Rannie sa iyang pagmesa kay gigamitan man kini ug trumpa , motuhop gayud sa tagsatagsa nila ka mga kasingkasing ang iyang mga pulong nga naghatag ug kinabuhi.

Apan dili mahimong kinabuhi ang maong pulong kung dili nato pagapuy-an. Apan sa mga linghod pa nga pagtuo, usa na kini ka tikang alang sa dugang namong pagtubo. Alang usab ni Fr. Rannie dili masayon alang kaniya ang pag-ugmad ug pagpatubo sa maong pagtuo.

Bisan pa man wala nako masinati ang kadaghanan apan nasayod ako nga ang matag usa ka linalang naningkamot pagtul-id sa tagsatagsa namo ka kakulangan ug kahuyangan. Usa niini mismo mao si Fr. Rannie. Bisan pa man sa iyang pagkapangulo sa simbahan ug pagkaalagad sa Diyos apan giangkon niya sa tumang pagpaubos nga sama usab siya kanamo mahimong masipyat usab sa iyang mga lakang.

Apan ang pulong sama sa usa ka binhi. May mga binhi nga natunong sa tambok nga yuta ug may binhi nga natunong sa pansil ng yuta. Ang mga binhi ng natunong sa tambok nga yuta dali nga miturok ug mitubo.

Mao kini ang binhi nga wala magtan-aw sa sayop sa uban apan naningkamot pagtubo ug ninglahutay ug gustong makat-on ug puy-an ang maong pulong.Ug diha sa ilang panimalay gisugdan nila sa hilom ang pag_ugmad ang ilang nakat-unan. Ug nakita nila nga adunay kausaban ang dagan sa ilang kinabuhi.

Ang magbabasa ning maong tapiko sa hilom makapamatuod nga tinuod kining akong sinulat kay ila kini mismo nga nasinatian.


111 Pagdinaitay sa mga Parokyano diha sa mga Kalihokan

Adunay dakung kausaban ang mihora sa katawhan dili lamang sa lumolupyo sa Tagbino kun dili sa ubang dapit usab nga nahisakop sa San Isiro Mag-uuma Chaplaincy. Makita sa lihok sa katawhan ang kadasig ilabi na kun adunay pagahimuon nga kalihokan ang simbahan.


Sa matag adunay mga umaabot nga okasyon sa simbahan dili mawala ang pagsinalmotay sa nagkalainlaing dula alang sa kabatan-onan ug ingon man gani sa mga hamtong. Paagi kini ni Fr. Rannie haron magkasuod ang mga parokyano gikan sa nagkalain-laing kapilya ug ingon man makahatag usab kini ug pagsalig sa kaugalingon ug pagpalambo sa talento nga gipaangay sa Diyos sa tagsatagsa natong tanan.

Usa usab kini ka paagi nga makagawas kami sa among tension sa bug-at nga trabahoon ug lalum nga paminsaron ilabi na sa mga kaigsoonan namong mga mag-uuma ug mga nesgosyante nga kanunay lapyo ang kalawasan sa pagpaningkamot.

Diha sa among pagsuporta sa mga kalihokan sa simbahan ug sa mga dula nga gisalmotan, masinati sa katawhan ang kamaya sa tagsatagsa ka panagway ilabi na gayud sa dula sa basketball sa mga hamtong (balik-laro).

Kusog kayo ang mga syagit sa mga asawa ug sa uban nga ningsuporta sa ilang team nga gilabanan kun mosugod na ang maong dula. Sa among mga singgit sa kalipay sama ra nga nalimtan namo sa makadiyot ang among mga problema na matod pa sa kadaghanan sumpay sa atong kinabuhi.

Akong nasud-ong nga ang maong kalihokan wala magpili kung unsa man ang istados sa panginabuhi sa mga lumolupyo o parokyano, adunahan man o kabos basta kun unsa ang naa sa among kasingkasing usa lamang ang maong tumong, pagpakita ug pagdinaitay ug gugma sa usag-usa.


1V Damgo sa Katawhan

Samtang nanglabay ang mga takna, adlaw, semana ug mga bulan hagaan kanunay ang among mga kasing-kasing bisan pa man adunay mga intriga, problema ug mga pagsulay nga sa matag karon ug unya muhana ug hamlag sa among pag-tuo. Apan matag problema nga moabot giisip namong kabahin sa among pagtubo uban ni Fr. Rannie.

Apan adunay kinutuban ang tanan. Wala namo damha nga ang among pakig-uban kaniya mahisama ra diay sa usa ka damgo sa mahinanok namong katulogon. Sama ra nga nagadamgo kami nga puno sa kamabolokon, nga ang mga kabatan-onon ug mga hamtong madasigon ug maya kayo ang panagway nga ningsuposrta sa mga aktibidadis sa nagkalain-laing kalihokan ubos sa iyang pagpangulo.

Sama kami nga nagadamgo nga adunay kami’y nakit-an nga usa ka maanindot nga simbahan. Ug diha sa ningbarog nga simbahan, aduna kami’y napanan-awan nga sa matag karon ug unya may pipila ka katawhan nga mosaka ug manaug sa hagdanan uban sa nagkalain-lain nilang mga tumong. May nanag-ampo, may gusto mopadayag sa ilang mga plano sa umaabot, may nanghatod sa ilang gasa ug mga donasyon, may mga grupo sa kabatan-onan nga nagkanta ug may pipila ka kababayen-an nga nakapuliki ug bahig sa mga bulak alang sa usa ka dakong selebrasyon.

Pagkanindot gayud sa maong damgo. Daw dili na kami gustong mahigmata. Apan nihipugwat kami gikan sa mahinanok nga katulogon sa wala damha nga pahibalo nga gitaho kanamo ni Most Rev. Jose F. Advincula Jr. D.D. ang atong mahal nga Obispo sa Diocese sa San Carlos sa iyang unang pagbisita sa San Isisro Mag-uuma Chaplaincy sa Tagbino niadtiong Marso 3, 2002.


V Reaksyon sa Katawhan sa Kalit nga Kausaban sa Kadestinohan sa Kaparian

Mainiton ang pagsugat ang gihimo sa katawhan sa mahal nga Obispo niadtong adlawa diha sa Ratonda sa Crossing Tagbino. Usa ka maanindot kaayong pahimangno siha sa iyang sermon sa gipatigayon nga mesa ang nakapadasig kanamo sa wala pa sugdi ang kompermasyon sa kapin sa 300 kabook kabataan ug may pipila usab ka mga dagko.

Ug pagkahuman sa iyang paniudto nakighimamat siya kanamong mga sakop sa (GKK) Gagmayng Kristohanong Katilingban sa maong kapilyaniya. Didto iyang gidayeg ang mainitong suporta sa katawhan nga usa sa mga hinungdan sa dali nga pagtubo s San Isidro Mag-uuma Chaplaincy. Gikalipay kaayo namo ang komentaryo sa mahal nga Obispo.

Apan sa dihang gipahibalo na niya kanamo ang umaabot nga pag-usab sa kadestinohan sa tanang kaparian sa tibook Diocese sa San Carlos ug usa si Fr. Rannie ng ibalhin, kalit kami nga nahugno. Sa punto sa iyang pagpahayag, bisan maghimo pa kami ug petisyon o moligid kami sa paghilak nga sama sa usa ka bata, wala na gayoy kausaban ang maong plano. Nakatulo ang among luha niadtong tungora. Daw dili pa kami andam nga biyaan ni Fr. Rannie. Lisod kayo dawaton ang kamatuoran.

Sakit kaayo palandongon nga pipila na lg diay kaadlaw ang among pakig-uban sa usa ka pari nga sa diin wala kami anuguni sa pagbubo sa among suporta sa unsa man nga paagi tungod kay nasayod kami nga ang among paghimo sa ingon tugbang lamang sa iyang pagpakita sa iyang pagkugi haron madali ang pag-usbaw sa among simbahan.
Buot kaming matulog pag-sab ug ipilit pagbalik ug piyong ang among mga mata basin pa man masumpayan ang kaanindot sa among mga damgo ug himoon kining reyalidad kay nagalaom kami nga kun masumpayan pa unta ang mga katuigan ni Fr. Rannie uban kanamo, mahimong makab-ot namo ang anaa sa among mga damgo. Apan kinahanglan mahigmata kami sa kamatuoran ug moatubang sa laing adlaw sa among kinabuhi. Kinahanglang ipamatuod namo sa mahal nga Obispo nga ningtubo kami sa among pagtuo ug andam namong ipaambit si Fr. Rannie sa laing grupo sa katawhan nga nagkinahanglan kaniya.

Ipadala namo ni Fr. Rannie ang among panalangin ug mga pag-ampo haron sa ingon iampo usab kami niya nga matuman ang among mga damgo uban sa umaabot namo nga pari nga gikahinaman na namong makaila ug mahimamat.


VI Padayon sa Kalihokan sa Semana Santa

Huebes Santo kadto nga ning-adto kami sa San Carlos City haron sa pagpaminaw sa pag-anunsyo sa mahal nga Obispo sa bag-ong destinasyon sa mga kaparian. Ang gusto lang namong mahibaloan kun diin ang bag-ong destinasyon ni Fr. Rannie ug kun kinsa ang mopuli sa iyang dapit. Sa Brgy. Quezon nga nahisakop sa San Carlos City, Negros Occidental ang bag-o niyang destinasyon ug ang mopuli sa iyang dapit mao si Fr. Marcelino Bandico nga nailhan usab sa pangalan nga Fr. Dexie.

Buot namong makita si Fr. Dexie niadtong tungora ug magpaila nga kami ang umaaabot niyang parokyano sa San Isidro Mag-uuma Chaplaincy sa Tagbino. Apan wala namo siya mahimamat. Nagadali siyang mipauli niadtong higayuna sa Castellano Calatrava, Negros Occidental tungod siguro aduna siyay mga gibiyaan nga mga kalihokan didto.

Sa among pagapauli sakay uban kanamo si Fr. Rannie. Sugod sa naglikolikong dalan sa Mayon hangtod sa simbahan, among nasaksihan ang pipila ka kalakin-an nga nagkapuliki ug andam sa mga estasyon nga gituyoan ug himo ug entablado alang sa usa ka buhing drama nga pagasalmotan sa mga gibahin-bahin nga mga myembro sa GKK. Himoon kini sa Biyernes Santo sa kadlawon.

Nianang pagkagabii pagasaksihan na usab sa Plaza ang katapusang panihapon. Adunay gamay nga kalangan tungod kay brown-out man niadtong gabhiona apan nakatabang kaayo ug dako ang kahayag sa bulan haron mahinayon ang katapusang panihapon ni Fr. Rannie uban sa napulog duha ka apostoles. Aduna pa untay pasundayag sa video mahitungod sa kinabuhi ni Kristo sa binisaya nga pinulongan apan wala mahinayon tungod sa pagkawala sa elektrisidad.

Gihimo na lang sa uband sumasalmot sa aktibidadis sa kadlawon ang oag-ensayo niadtong gabhiona. Lawom na ang kagabhion nga namahulay ang mga tawo us sayo na usab sa pagkaugma ng ningbalikwas alang sa pagsaksi sa nagkalin-laning tema sa matag estasyon nga gihatagan ug kinabuhi pinaagi sa usa ka buhing drama.

Gusto ni Fr. Rannie nga mahimong solemno ang maong presentasyon pinaagi sa pagpaminaw pag-ayo sa dayalogo sa mga dramatista apan dili namo mapugngan ang pagpahiyom sa among kahimuot nga sama sa dili kami makatuo nga ang uban namong kaigsoonan mahibalo diay moarte ug ang uban naahat na lang sa pag-arte tungod kay wala nay laing nakuha sa maong papel.

Didto sa simbahan ang katapusang estasyon ug didto usab sa pagkatapos sa pasundayag gipasalamatan ni Fr. Rannie ang tanan nga nakiglambigit sa maong kalihokan.

Alas otso sa buntag gisugdan ang pagpangumpesal. Usa ako sa nangumpesal niadtong buntaga. Buot nakong taposon ang aking sinulat nga mao ang ikaunom nga pulong nga maoy gisangon kanako alang sa Siete Palabras nga pagasugdan sa ala una sa hapon. Ang ikaunom nga pulong mao ang “Natapos Na”.

Sa akong kaugalingong pagpanan-aw mahimong maundanon ang akong pagsulat niini kung unahon nako ang sakramento sa pagpangumpesal haron mahiangay ako sa matag pulong nga akong ibatbat.

Ang pagpangumpesal, sa akong kaugalingong pagsabot mao ang pagkuha sa garbo ug pagpaubos sa kaugalingon ug pag-angkon sa mga sipyat nga tikang sa atong kinabuhi nga nahimong babag kanato sa atong pagsunod sa mga pulong nga gitudlo kanato ni Kristo. Ug tuod man malamposon ang among “Siete Palabras” nga gipatigayon didto sa sulod sa simbahan. Bisan tuod wala mapuno ang lingkoranan sa simbahan sa mga nanambong apan madunog ra ang mga tingog sa magbabatbat sa haduol nga mga panimalay nga maabot sa gikusgon sa trumpa. Makapahinuklog ang pagpaambit gikan sa unang pulong ngadto sa ikapitong pulong ug gain nakahilak ang uban dungan sa ilang pagpamalandong.

Ug sa pagkabii nahinayon gayud ang pagpasalida sa kinabuhi ni Kristo didto sa Basketball Court. Daghan ang katawhan ug mga kabataan ang ningtan-aw sa maong salida. Bisan tuod gibati na ang uban ug kaduka tungod sa pagkakulang sa tulog apan gihuman nila ang maong salida.

Unang higayon sa akong kinabuhi nga nahilambigit ako sa maong kalihokan. Usa kini ka balaaonong selebrasyon nga bisan pa man lapyo sa mga prosisyon ug kulang sa tulog sa pagkabii sa mga preparasyon alang sa kalihokan sa pagka sunod adlaw, apan alang kanako ang maong kasinatian dili ko ikabaylo sa uban kong kong kahigalaan nga didto nagpalabay sa ilang bakasyon sa maainindot nga isla sa boracay.


V11 Mga Luha sa Pasko sa Pagkabanhaw

Lagsik ang among mga lakang paingon sa simbahan gikan sa Sitio Maloco diin nanukad ang mga kababayen-an sa prosisyon sa sugat niadtong kadlawon sa Pasko sa Pagkabanhaw.

Nadungog naman gud namo ang maanidndot nga tingog sa mga anghel nga nanag-awit. Si Fr. Dindo Pepito ang selebrante sa maong mesa ug didto kini gipatigayon sa gawas sa simbahan tungod siguro kay magutok ang mga tawo kun didto himuon ang mesa sa sulod kay may gidaghanon man kami.

Pagkanindot sa pagpasabot ni Fr. Dindo sa ebanghilyo. Ngaya kaayo ang panagway sa katawhan nga naghangad kaniya kay gisagulan man kini niya ug pasiaw. Nabasa nako sa ilang mga mata nga sa hilom nangandoy sila nga si Fr. Dindo na lang unta ang mahipuli ni Fr. Rannie matag adunay okasyon. Natagbaw kami sa klaro kaayo niyang pagpasabot mahitungod sa gugma alang sa isigkatawo.

Sa dihang natapos na ang paghalad sa maong mesa, gibati namo nga hingpit kaayo ang among pagsaulog sa Semana Santa. Sa wala pa ihatag ni Fr. Dindo ang katapusang panalangin, opisyal nga gipahibalo ni Fr. Rannie ang umaabot niyang destinasyon. Ug diha sa iyang pagpanamilit nanaw kaayo nako ang reaksyon sa uban nakong mga kaigsoonan nga atua sa karsada kay didto man ako naglingkod sa baluster sa tuong bahin sa simbahan duol sa kumbento.

Buot nakong lingawon ang akong kaugalingon sa iyang pagpahibalo kay dili na lagi bag-o alang kanako ang maong balita. Apan sa iyang pagpanamilit akong nasiplatan ng nag-iyahay na ug pahid sa luha ang akong mga tapad. Ningdungo ko sa may karsada ug napunting sa akong mga mata ang usa ka tawo nga samtang nagkugos ug bata dagko kaayo ang lusok sa mga luha ng nangagas gikan sa iyang mga mata. Miyanghag ako sa unahan apan walay usa nga wala maghilak, mabatan-on man o mahamtong.

Gipadayon ni Fr. Rannie ang iyang pakigpulong. Sa tumang pagpaubos, nangayo siya ug pasaylo kun aduna man kuno siyay nalabayan ug sakit nga mga pulong kay bisan tuod usa siya ka alagad sa Diyos, giangkon niya nga masayop usab siya ug Diyos lamang ang perpekto niining kalibotana.

Apan ningsamot hinoon ug pagpanghilak ang mga tawo tungod sa ilang kawili niya. Adunay mga tigulang nga nanagtuk-ong sa hagdanan nga nanagbakho ug bisan gani ang mga kalalakin-an nga lig-on ug kasingkasing nakatulo usab ang ilang mga luha. Daw gikumot ang akong kasingkasing sa akong nasaksihan. Bisan tuod nadawat na nako ang pagbiya ni Fr. Rannie kanamo apan naluoy kaayo ako sa ubang magtotoo. Nasayod ako kun unsa ang ilang gibati.

Gipasabot kami ni Fr. Rannie nga kinahanglan ipadayon namo ang among pagtuo uban sa bag-o namo nga pari tungod kay bisan ug lain-lain sila ug paagi apan usa lang ang ilang mga tumong. Ang paghimo sa katawhan nga balaan. Iya usab kaming gisultihan kun unsa kami kabililhon alang kaniya tungod kay kami ang pinakaunang gidala niya nga kapilyaniya ug sakit alang kaniya ang pagbiya kanamo kay napamahal na kami niya pag-ayo.

Ug dayon niyang sulod sa kumbento nga namahid sa iyang mga luha. Bisan tuod sakit ang akong gibati niadtong tungora apan nakapahiyom ako sa hilom kay sa paghatag ni Fr. Dindo sa iyang katapusang panalangin, daw wala nay nakadungog ug walay bisan usa nga ning-ingon ug "Amen".

Mao kini ang tipik sa kasaysayan sa among tinuod nga panaw sa kinabuhi uban ni Fr. Rannie. Nahisama kami sa panon sa katawhan nga nagabaktas tungas sa bungtod sa Kahimayaan didto sa Sitio Trangka niadtong unang adlaw sa Semana Santa sa tuig 2002, nga wala namo gibali ang kakapoy ug kakutas, nga sama ra nga bisan pa sa among pakigbugno sa kalisod sa panginabuhi apan nahimo gihapon namo ang pagpahiyom ug wala kami molunga kay nasayod kami nga sa tumoy sa maong bungtod adunay pulong nga nagahulat, pulong nga puno sa gugma, pulong nga nagahatag ug pag-laum ug pulong nga kinahanglan namong pagapuy-an sa among panaw sa kinabuhi.

No comments:

Post a Comment